1470-490

കപടശാസ്ത്ര അവകാശവാദക്കാരോട് ചോദിക്കാനുണ്ട് ചിലത്‌

ഈ വാദങ്ങള്‍ എടുത്താല്‍ 1 മുതല്‍ 3 വരെയുള്ള വാദങ്ങള്‍ വസ്തുതാപരമായി ശരിയാണ്. പക്ഷെ നാലാമത്തെ വാദത്തില്‍ എല്ലാം പൊളിയുന്നു.  കാരണം നാലാമത്തെ വാദത്തില്‍ പറയുന്ന സ്വാധീനിക്കലും 1, 2, 3 വാദങ്ങളിലൂടെ തെളിയിച്ച സ്വാധീനവും രണ്ടാണ്. വാദങ്ങള്‍ 1, 2, 3 പ്രകാരം വളരെ നേരിയ ഒരു ഗ്രാവിറ്റേഷനല്‍ ഫോഴ്‌സ് മനുഷ്യരില്‍ പ്രയോഗിക്കാനേ ഗ്രഹങ്ങള്‍ക്കു കഴിയൂ. പക്ഷെ നാലാമത്തെ വാദം പറയുന്നത് മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തിലെ എല്ലാ സംഭവങ്ങളും ഗ്രഹങ്ങള്‍ നിയന്ത്രിക്കുന്നു എന്നും. അതുകൊണ്ട് നാലാമത്തെ വാദം എത്തുമ്പോള്‍ വാദങ്ങളുടെ ചെയിന്‍ മുറിയുകയും ശാസ്ത്രീയത നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.

അന്ധവിശ്വാസങ്ങള്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നവര്‍ ശാസ്ത്രത്തെ കൂട്ടുപിടിക്കുന്ന കാലമാണല്ലോ ഇത്. ശാസ്ത്രത്തെ വക്രീകരിച്ച് തങ്ങളുടെ കപട ശാസ്ത്രങ്ങള്‍ക്ക് വളക്കൂറുണ്ടാക്കാന്‍ നോക്കുന്നവരാണ് ചുറ്റിലും. പ്രത്യേകിച്ചും കേരളത്തില്‍ ഇത് വളരെ വലിയ തോതില്‍ ബാധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വേദങ്ങളെ പോലും ശാസ്ത്രത്തിന്റെ നുകത്തില്‍ കെട്ടി വലിച്ച് വിശ്വാസികളെ കൂട്ടാനുള്ള തത്രപ്പാടിലാണ് വിശ്വാസ ലോബികള്‍ പോലും. അന്ധവിശ്വാസങ്ങള്‍ക്ക് ശാസ്ത്രത്തിന്റെ പിന്‍ബലമുണ്ട് എന്ന് സ്ഥാപിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളാണ് നടക്കുന്നത്. ഇവിടെ 25 വര്‍ഷം മുന്‍പ് കാള്‍ സാഗന്‍ എഴുതിയ ഒരു പുസ്തകം പ്രസക്തമാകുന്നു. പുസ്തകത്തിലെ പ്രസക്ത ഭാഗങ്ങള്‍.

സാഗന്റെ നിരീക്ഷണത്തില്‍ ഒരു അവകാശവാദത്തിനെ വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോള്‍ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട 9 കാര്യങ്ങള്‍ ഇവയാണ്.

(1)Whenever possible there must be independent confirmation of the facts :  എല്ലാ അവകാശവാദങ്ങള്‍ക്കും സ്വതന്ത്രമായ ആധികാരികത ഉണ്ടായിരിക്കണം. ‘നിങ്ങള്‍ക്കിതെങ്ങനെ അറിയാം?'(How do you know?) എന്ന ചോദ്യത്തിന് വ്യക്തമായ ഉത്തരം പറയാന്‍ അവകാശവാദം ഉന്നയിച്ചയാള്‍ക്ക് കഴിയണം. ഒന്നുകില്‍ അയാള്‍ തന്റെ വാദത്തിനു തെളിവ് കാണിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ എവിടെനിന്നാണ് തനിക്കു ഈ വിവരം കിട്ടിയത് എന്നതിന്  ആധികാരികമായ സോഴ്‌സ് കാണിക്കാന്‍ പറ്റണം.  ഒരിടയ്ക്കു വൈറല്‍ ആയ ഒരു വാട്‌സാപ്പ് ഫോര്‍വേഡ് ആയിരുന്നല്ലോ  ‘നാസയില്‍ നടത്തിയ ഗവേഷണത്തില്‍, പശുക്കള്‍ ശ്വസിക്കുമ്പോള്‍ അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് ഓക്‌സിജന്‍ പുറത്തുവിടുന്നു എന്ന് കണ്ടെത്തി’ എന്നത്.  ഇത് പറയുന്നയാള്‍ക്ക് ഈ ഗവേഷണത്തിനെ പറ്റിയുള്ള നാസയുടെ ഔദ്യോഗിക ന്യൂസ് റിലീസിന്റെ ലിങ്ക് തരാനുള്ള ബാധ്യതയുണ്ട്. ഇതെനിക്ക് വാട്‌സാപ്പില്‍ ആരോ അയച്ചുതന്നതാണ് ഞാന്‍ വെറുതെ ഫോര്‍വേഡ് ചെയ്തതെ ഉള്ളു എന്നു ന്യായീകരിക്കുന്നതില്‍ കാര്യമില്ല. കാരണം അയാള്‍ അത് ഫോര്‍വേഡ് ചെയ്തത് അതില്‍ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന അവകാശവാദത്തെ ചെറുതായെങ്കിലും അംഗീകരിക്കുകയോ പിന്തുണയ്ക്കുകയോ അത് ശെരിയായിരിക്കണമെന്ന് ആഗ്രഹിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ടായിരിക്കും. എല്ലാത്തരം വാദങ്ങളും ഫാക്ട് ചെക്കിങ്ങിനു വിധേയമാക്കണം.

(2)Encourage substantiative debate on the evidence by knowledgeable proponents of all points of view: അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കുന്നയാള്‍ എല്ലാവരുമായും സംവാദത്തിന് തയ്യാറായിരിക്കണം. സ്വന്തം അവകാശവാദത്തിന്റെ വസ്തുതാപരമായ സാധുതയില്‍ ഉറച്ച ബോധ്യമുള്ളവര്‍ സംവാദത്തെ ഭയക്കില്ല. പക്ഷെ ചോദ്യങ്ങളേയും ചര്‍ച്ചകളെയും ഭയക്കുന്നത് കപടവാദത്തിന്റെ ലക്ഷണമായി കാണാം.

(3)Arguments from authority carry little weight: ശാസ്ത്രീയ മനോവൃത്തിയില്‍ ആരും അതോറിറ്റി അല്ല. പറയുന്നയാള്‍ എത്രവലിയ ജീനിയസ് ആയാലും, എത്ര ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്ന ആളായാലും പറയുന്ന വസ്തുതകളുടെയും, അവയ്ക്കുള്ള സ്വതന്ത്രമായ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിലായിരിക്കണം വാദങ്ങള്‍ അംഗീകരിക്കപ്പെടേണ്ടത്. ആല്‍ബര്‍ട്ട് ഐന്‍സ്റ്റീന്റെ സാമാന്യ ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തം (General Theory Of Relativity) പോലും  ശാസ്ത്രലോകം അംഗീകരിച്ചത് 1919 ല്‍  ആര്‍തര്‍ എഡിങ്ടണ്‍ തന്റെ പരീക്ഷണത്തിലൂടെ അതിന് തെളിവ് കണ്ടെത്തിയപ്പോളാണ്.

ഈയിടെ നമ്മുടെ നാട്ടില്‍ കണ്ടുവരുന്ന ഒരു പ്രവണതയാണല്ലോ പ്രമുഖ വ്യക്തികള്‍ തീര്‍ത്തും നിരുത്തരവാദപരമായി ശാസ്ത്രീയ അടിത്തറയില്ലാത്ത പ്രസ്താവനകള്‍ നടത്തുന്നത്. രാഷ്ട്രീയനേതാക്കള്‍, സാംസ്‌കാരികനായകന്മാര്‍, ചില റിട്ടയേര്‍ഡ് IAS/IPS ഉദ്യോഗസ്ഥര്‍,  എന്തിനു ശാസ്ത്രജ്ഞര്‍ പോലും ഇത് ചെയ്യുന്നു. പറയുന്ന വ്യക്തിയോടുള്ള ബഹുമാനം കാരണം ആള്‍ പറഞ്ഞത് ശെരിയായിരിക്കും എന്ന് ചിലരെങ്കിലും വിശ്വസിച്ചുപോകും. ഇന്ത്യന്‍ സയന്‍സ് കോണ്‍ഗ്രസിലും മറ്റും ഈ വര്‍ഷം  അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ട കപടശാസ്ത്ര പ്രബന്ധങ്ങള്‍ പരക്കെ വിമര്ശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടല്ലോ. ഇന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞന്മാര്‍(അല്ലെങ്കില്‍ അങ്ങനെ അവകാശപ്പെടുന്നവര്‍) പോലും സ്യൂഡോ സയന്‍സ് പ്രചരിപ്പിക്കാനിറങ്ങുമ്പോള്‍,  ശാസ്ത്രീയ ചിന്ത ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിക്കുന്ന ഒരോ വ്യക്തിയും ചെയ്യേണ്ടത് എല്ലാ അതോറിറ്റികളെയും നിരാകരിക്കുക എന്നതാണ്. ചോദ്യം ചെയ്യലിലൂടെ സാധുത മനസിലാക്കിയ ശേഷം മാത്രം അംഗീകരിക്കുക.

(4)Spin more than one hypothesis: ഒരു പ്രതിഭാസത്തെ വിശദീകരിക്കാന്‍ സാധ്യമായ എല്ലാ കാരണങ്ങളും പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഉദാഹരണമായി രൂപയുടെ വില ഇടിയാന്‍ കാരണം നോട്ട് നിരോധനമായിരുന്നു എന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നയാള്‍ ഇതിനു കാരണമായേക്കാവുന്ന മറ്റു ഘടകങ്ങളെയും പറ്റി നിഷ്പക്ഷമായി വിശകലനം ചെയ്തശേഷമേ അനുമാനത്തിലെത്താവൂ.

(5)Try not to get overly attached to a hypothesis just because it is yours : ഒരു വാദം നിങ്ങളുടെ വാദമാണ് എന്നുള്ളതുകൊണ്ടുമാത്രം അതുമായി ഇമോഷണല്‍ അറ്റാച്ച്‌മെന്റ് ഉണ്ടാകരുത്. ഇവിടെ സാഗന്‍ ‘your hypothesis’ എന്ന് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനെ അല്പം കൂടി വിശാലമായ അര്‍ത്ഥത്തില്‍ കാണാം എന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം. നിങ്ങള്‍ അവതരിപ്പിക്കുന്ന വാദം ആകണമെന്നില്ല, നിങ്ങള്ക്ക് അനുഭാവമുള്ള വാദം/ഐഡിയോളജി/വ്യക്തി തുടങ്ങിയവയെല്ലാം ഈ കൂട്ടത്തില്‍ വരും. ഉദാഹരണത്തിന് നിങ്ങള്‍ ഒരു മോഡി/പിണറായി/രാഹുല്‍ ഗാന്ധി ആരാധകനാണെങ്കില്‍ നിങ്ങള്‍ വായിക്കുന്ന ലേഖനങ്ങളും, കാണുന്ന വിഡിയോകളും,  ഫോര്‍വേഡ് ചെയ്യുന്ന മെസ്സേജുകളും പ്രസ്തുത വ്യക്തിയെ പുകഴ്ത്തികൊണ്ടുള്ളവയായിരിക്കും. അവരെ വിമര്‍ശിക്കുന്ന അനവധി ലേഖനങ്ങളും പ്രഭാഷണങ്ങളുമൊക്കെ ഇന്റര്‍നെറ്റില്‍ ഉണ്ടെങ്കിലും അതൊന്നും തുറന്നുനോക്കാന്‍ നിങ്ങളുടെ മനസ്സ് സമ്മതിക്കില്ല. ഇതിന് മനശാസ്ത്രത്തില്‍ Confirmation bias എന്നു പറയും. ഇങ്ങനെ എന്തിനോടെങ്കിലും മാനസിക വിധേയത്വം നിങ്ങള്‍ക്കുണ്ടെങ്കില്‍ അവിടെ നിങ്ങള്‍ക്ക് ശാസ്ത്രീയമായി ചിന്തിക്കാനാവില്ല. നമുക്ക് അനുഭാവം ഉള്ള ഒരു ആശയത്തിന്റ എതിരഭിപ്രായം സഹിഷ്ണുതയോടെ കേള്‍ക്കുന്ന സ്വഭാവം വളര്‍ത്തിയെടുത്താല്‍ മാത്രമേ അത് ശാസ്ത്രീയ മനോവൃത്തിയാകുന്നുള്ളു. 

(6)Quantify: പറ്റുമെങ്കില്‍ സംഖ്യാപരമായി വസ്തുതകളെ അവതരിപ്പിക്കുക. ഉദാഹരണമായി നമ്മള്‍ സാമ്പത്തികമായി വളര്‍ന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്(അല്ലെങ്കില്‍ തകര്‍ന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്) എന്ന പ്രസ്താവന വളരെ അവ്യക്തമാണ്. എന്നാല്‍, രൂപയുടെ മൂല്യം, ജി ഡി പി, ഇന്ധനവില, തുടങ്ങിയ സൂചകങ്ങള്‍ ഉപയോഗിച്ച് സംസാരിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അതിന് കൂടുതല്‍ ശാസ്ത്രീയമായ ആധികാരികത വരും.

(7) If there’s a chain of argument, every link in the chain must work: പല കപടശാസ്ത്രവാദികളും ചെയ്യുന്ന ഒരു കാര്യമാണ് ശാസ്ത്രീയമായ കൃത്യതയുള്ള ചില കാര്യങ്ങള്‍ അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അതിന്റെയിടയ്ക്കു നൈസ് ആയി ആരും ശ്രദ്ധിക്കാതെ ഒരു കപട വാദം തള്ളിക്കയറ്റുക എന്നത്. 
ഇത്തരം വാദത്തിന് ഒരു ഉദാഹരണം : 1)പ്രപഞ്ചത്തിലെ എല്ലാ വസ്തുക്കളും ഗ്രാവിറ്റി വഴി പരസ്പരം ആകര്‍ഷിക്കുന്നു. 2)ന്യൂട്ടന്റെ ഇക്വേഷന്‍ അനുസരിച്ചു വളരെ ദൂരെയുള്ള നക്ഷത്രങ്ങളും ഗ്രഹങ്ങളും പോലും നമ്മുടെ മേല്‍ ഒരു ചെറിയ ബലം പ്രയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. 3)അതായത് ചൊവ്വ തുടങ്ങിയ ഗ്രഹങ്ങള്‍ നമ്മളെ ചെറിയ തോതിലെങ്കിലും സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ട്. 4)ഗ്രഹങ്ങള്‍ നമ്മളെ സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ടെന്നുതന്നെയാണ്  ജ്യോതിഷവും പറയുന്നത്. 5)അതായത് സയന്‍സ് ജ്യോതിഷം ശരിയാണെന്നു സമ്മതിക്കുന്നു.

ഈ വാദങ്ങള്‍ എടുത്താല്‍ 1 മുതല്‍ 3 വരെയുള്ള വാദങ്ങള്‍ വസ്തുതാപരമായി ശരിയാണ്. പക്ഷെ നാലാമത്തെ വാദത്തില്‍ എല്ലാം പൊളിയുന്നു.  കാരണം നാലാമത്തെ വാദത്തില്‍ പറയുന്ന സ്വാധീനിക്കലും 1, 2, 3 വാദങ്ങളിലൂടെ തെളിയിച്ച സ്വാധീനവും രണ്ടാണ്. വാദങ്ങള്‍ 1, 2, 3 പ്രകാരം വളരെ നേരിയ ഒരു ഗ്രാവിറ്റേഷനല്‍ ഫോഴ്‌സ് മനുഷ്യരില്‍ പ്രയോഗിക്കാനേ ഗ്രഹങ്ങള്‍ക്കു കഴിയൂ. പക്ഷെ നാലാമത്തെ വാദം പറയുന്നത് മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തിലെ എല്ലാ സംഭവങ്ങളും ഗ്രഹങ്ങള്‍ നിയന്ത്രിക്കുന്നു എന്നും. അതുകൊണ്ട് നാലാമത്തെ വാദം എത്തുമ്പോള്‍ വാദങ്ങളുടെ ചെയിന്‍ മുറിയുകയും ശാസ്ത്രീയത നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.

(8) Occam’s Razor : സയന്‍സിന്റെ മറ്റൊരു ടൂള്‍ ആണ് ഒക്കാംസ്  റേസര്‍. ഒരു പ്രതിഭാസത്തെ രണ്ടു വ്യത്യസ്ത കാരണങ്ങള്‍ കൊണ്ട് വിശദീകരിക്കാമെങ്കില്‍, അവയില്‍ പരമാവധി കുറച്ചു ഊഹങ്ങള്‍ക്കു(assumptions) ഇട  കൊടുക്കുന്ന വിശദീകരണം തിരഞ്ഞെടുക്കുക എന്നതാണ് ഒക്കാംസ് റേസര്‍. മറ്റൊരു വിധത്തില്‍ പറഞ്ഞാല്‍ കൂടുതല്‍ ഊഹങ്ങള്‍ വേണ്ടിവരുന്ന വിശദീകരണത്തെ തള്ളിക്കളയുക.

ഇതിനെ വിശദമാക്കാന്‍ വിക്കിപീഡിയയില്‍ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഉദാഹരണം നോക്കാം: കാറ്റുള്ള ഒരു രാത്രിയുടെ പിറ്റേന്ന് നമ്മള്‍ നോക്കുമ്പോള്‍ രണ്ട് മരങ്ങള്‍ പിടര്‍ന്നു വീണു കിടക്കുന്നതായി കാണുന്നു എന്നു കരുതുക. എങ്ങനെ മരങ്ങള്‍ വീണു എന്നതിന്റെ രണ്ട് വിശദീകരണങ്ങളാണ് താഴെ പറയുന്നത്.

1)കാറ്റിന്റെ ശക്തി കാരണം മരങ്ങള്‍ രണ്ടും വീണു. 
2)സ്‌പേസില്‍ നിന്നും രണ്ട് ഉല്‍ക്കാശിലകള്‍(meteorites) ഓരോ മരത്തിന്റെ മുകളിലും വന്നു പതിക്കുകയും അങ്ങനെ മരങ്ങള്‍ വീഴുകയും ചെയ്തു. അതിനുശേഷം ഈ ഉല്‍ക്കാ ശിലകള്‍ തമ്മില്‍ കൂട്ടിമുട്ടി കത്തി രണ്ടും ഇല്ലാതാകുകയും ചെയ്തു. അതുകൊണ്ട് ഉല്‍ക്കകളുടെ അവശിഷ്ടങ്ങള്‍ പറമ്പിലൊന്നും കാണാനില്ല.

ഈ രണ്ടു വിശദീകരണങ്ങളും സംഭവിക്കാന്‍ സാധ്യതയുള്ളവ തന്നെയാണ്. പക്ഷെ രണ്ടാമത്തെ വിശദീകരണം ശരിയാകണമെങ്കില്‍ വേറെ ഒരുപാടു കാര്യങ്ങള്‍ സംഭവിച്ചു എന്നു നമുക്ക് ഊഹിക്കേണ്ടി വരും. അതുകൊണ്ട് ഒക്കാംസ് റേസര്‍ അനുസരിച്ച് രണ്ടാമത്തെ വിശദീകരണം തള്ളിക്കളയാം.

(9) Always ask whether the hypothesis can be, at least in principle, falsified : മറ്റൊരു പ്രധാന ടൂള്‍ ആണ് ‘ഫാള്‍സിഫിക്കേഷന്‍’. ഒരു വാദം തെറ്റാണ് എന്ന് തെളിയിക്കാന്‍ പറ്റുന്ന രീതിയില്‍ ഒരു പരീക്ഷണം നടത്താന്‍ പറ്റുമെങ്കില്‍ മാത്രമേ ഒരു വാദം ‘ഫാള്‍സിഫൈയബിള്‍’ ആകുന്നുള്ളു. ഉദാഹരണം ഗ്രാവിറ്റിയെ ഫാള്‍സിഫൈ ചെയ്യാന്‍ ഒരു കല്ലെടുത്തു മുകളിയ്‌ക്കെറിഞ്ഞാല്‍ മതി. കല്ല് താഴേയ്ക്കു തിരിച്ചു വരുന്നില്ലെങ്കില്‍ ഗ്രാവിറ്റി തെറ്റാണെന്നു തെളിയിക്കപ്പെടും. പക്ഷെ മിക്ക കപടവാദങ്ങളെയും ഫാള്‍സിഫൈ ചെയ്യാന്‍ ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും. സാഗന്‍ തന്നെ ഇത്തരം വാദത്തിനു ഒരു ഉദാഹരണം പറയുന്നുണ്ട്. എന്റെ റൂമില്‍, അദൃശ്യനായ, ചൂടില്ലാത്ത തീ തുപ്പുന്ന, ശബ്ദമുണ്ടാക്കാത്ത, സ്പര്‍ശിക്കാനാകാത്ത ഒരു ഡ്രാഗണ്‍ ഉണ്ട്, എന്ന് ഞാന്‍ അവകാശപ്പെട്ടാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്കു അത് തെറ്റാണെന്നു തെളിയിക്കാനാവില്ല. അതുകൊണ്ട് പ്രസ്തുത വാദം ഫാള്‍സിഫൈയബിള്‍ അല്ല. നമ്മുടെ നാട്ടില്‍ നിലനില്‍ക്കുന്ന പ്രമുഖ അന്ധവിശ്വാസങ്ങളെല്ലാം തന്നെ ഫാള്‍സിഫൈയബിലിറ്റി ഇല്ലാത്തവയായിരിക്കും.

റഫറന്‍സ്: http://www.goodreads.com/book/show/17349.The_Demon_Haunted_World
https://www.brainpickings.org/2014/01/03/baloney-detection-kit-carl-sagan/

കടപ്പാട്- ജയ്‌ദേവ് ചന്ദ്രശേഖരന്‍

Comments are closed.

x

COVID-19

India
Confirmed: 33,347,325Deaths: 443,928